Biografia

 

Janina Plucińska-ZembrzuskaJanina Plucińska-Zembrzuska – artystka, urodziła się w Częstochowie 22 VI 1922 r., zmarła 26 IV 1987 r. Rodzice mieszkali w domu przy ul. Św. Barbary 74. Ojciec Romuald Respondek był stolarzem, matka Józefa z d. Fertner pochodziła z rodziny o silnych tradycjach artystycznych sięgających XVIII w. Pradziadkiem Janiny był rzeźbiarz Piotr Fertner – pierwszy z rodu, który osiadł w Częstochowie, a dziadkiem Jan Fertner, kontynuujący tradycje rzeźbiarskie Piotra.

Talent odziedziczony po przodkach rozwijała na lekcjach rysunku pobieranych w czasie okupacji u profesora Władysława Rudlickiego oraz Stanisława i Wojciecha Barylskich. Tuż po wojnie uczęszczała na zajęcia w Częstochowskiej Szkole Sztuk Pięknych oraz do ogniska plastycznego, gdzie miała styczność m.in. ze Stanisławem Barylskim, Wandą Wereszczyńską czy Władysławem Wagnerem. Od 1946 r. związana była z Klubem Sztuk Pięknych „Zachęta”. Pomimo tego, klasyfikowana jest do grona artystek naiwnych. Nie ukończyła żadnej plastycznej szkoły, a twórczość jej wynikała głównie z potrzeby serca. Swoich prac nie sprzedawała i nie tworzyła na zamówienie.

W twórczości artystki dominuje malarstwo. Malowała farbami olejnymi, akwarelami, temperą, tuszem, tworzyła także collage oraz lito-collage. Wyjątkowe są prace wykonane na gazetach gwaszem. Doskonale opanowała metaloplastykę, tworząc niezwykłe aluminiowe reliefy. Prace w większości przedstawiają postacie ludzkie, głównie kobiece, często pojawia się Pieta. Tematy cykli jej prac inspirowane są człowiekiem: Macierzyństwo, Baby, Żałobnice, Świątki ludowe, Moje epitafium, Uścisk miłości, Golgota. Autorka wymieniała człowieka i jego wewnętrzne przeżycia jako szczególny obiekt zainteresowań. Bardzo inspirowały ją dzieci i ich dojrzewanie. Na jej pracach często pojawia się jej własne potomstwo oraz ważni dla niej mężczyźni.

Pierwszy raz prace artystki eksponowano w 1947 r. Później wystawiano je wielokrotnie w licznych muzeach i galeriach w Polsce. W latach 1957–1986 brała udział w ponad 100 wystawach indywidualnych i zbiorowych, m.in.: w Częstochowie, Warszawie, Bytomiu, Kielcach, Radomiu, Bielsku-Białej, Rybniku, Krakowie, Przemyślu i Wrocławiu. Uczestniczyła we wszystkich Wojewódzkich Przeglądach Plastyki Amatorskiej w Częstochowie (1976, 1978, 1980, 1982, 1984). W latach 1981–1986 jej prace prezentowane były na wystawach Częstochowskiego Stowarzyszenia Plastyków Nieprofesjonalnych.

Pracowała w Spółdzielni Poligraficznej „Udziałowa” na stanowisku rysownika – retuszera. Pierwszy raz za mąż wyszła 15 IV 1941 r. za Kazimierza Plucińskiego, muzyka, organistę, kompozytora z zamiłowania. Urodziła sześcioro dzieci, które po wczesnej śmierci męża (4 IV 1956 r.) sama wychowywała.

Drugiego męża – przewodnika turystycznego, działacza PTK – Witolda Zembrzuskiego poślubiła w 1970 r. Zembrzuski zmarł pięć lat później.

Joanna Półka

Cmentarz św Rocha w Częstochowie   -Przewodnik biograficzny (2012 r s. 182 )